SCB เผยลงทุนเอกชน Q2/69 โต 27% ขณะที่ Data Center ยังมีโอกาสเติบโตสูง แนะสร้าง Local Supply Chain รับการลงทุนต่างชาติ พร้อมต่อยอด AI สู่ SME ด้านรัฐเผชิญข้อจำกัดการคลัง
ดร.ยรรยง ไทยเจริญ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร สายงานวิจัยเศรษฐกิจและความยั่งยืน ศูนย์วิจัยเศรษฐกิจและธุรกิจ ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน) หรือ SCB (SCB EIC) เปิดเผยว่า การลงทุนภาคเอกชนของไทยยังมีแรงส่งจากการขอรับการส่งเสริมการลงทุนจากสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ที่ขยายตัวต่อเนื่อง โดยเฉพาะอุตสาหกรรมไฮเทค ขณะที่ยอดลงทุนจริงในไตรมาส 2/2569 เติบโตถึง 27% แม้ในช่วงครึ่งปีหลังมีแนวโน้มชะลอลงบ้างจากฐานที่อยู่ในระดับสูง โดยหนึ่งในอุตสาหกรรมที่ได้รับความสนใจอย่างมากจากนักลงทุนต่างชาติ คือ ธุรกิจ Data Center จากความพร้อมด้านโครงสร้างพื้นฐานและมาตรการสนับสนุนการลงทุนของภาครัฐ
อย่างไรก็ตาม การลงทุน Data Center ในไทยอยู่ในช่วงชะลอการอนุมัติและการลงทุนชั่วคราว เพื่อทบทวนแนวนโยบาย มาตรการส่งเสริม ตลอดจนผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม โครงสร้างราคาค่าไฟฟ้าและค่าน้ำ โดยภาครัฐอยู่ระหว่างจัดตั้งคณะกรรมการ Data Center เพื่อกำหนดหลักเกณฑ์ใหม่ ซึ่งคาดว่าจะมีความชัดเจนภายในปีนี้ ครอบคลุม 4 ด้านสำคัญ ได้แก่ การสร้างความเชื่อมโยงกับผู้ประกอบการและเศรษฐกิจท้องถิ่น การสร้างความมั่นคงด้านไฟฟ้าและทรัพยากรน้ำ มาตรฐานสิ่งแวดล้อมภายในอาคาร และการบริหารผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมในภาพรวม
ทั้งนี้ ในระยะก่อสร้าง Data Center จะสร้างโอกาสให้กับภาคก่อสร้าง ธุรกิจเทคโนโลยีสารสนเทศ ระบบไฟฟ้า ระบบทำความเย็น ระบบเครือข่าย และระบบความปลอดภัย แต่การสร้างมูลค่าเพิ่มให้แก่เศรษฐกิจในประเทศยังมีข้อจำกัด เนื่องจากอุปกรณ์ส่วนใหญ่ต้องนำเข้า รวมถึงยังต้องพึ่งพาผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางจากต่างประเทศ ขณะที่เมื่อเข้าสู่ระยะดำเนินงาน กลุ่มที่จะได้รับประโยชน์หลัก ได้แก่ ผู้ผลิตไฟฟ้า ผู้ให้บริการระบบและธุรกิจบำรุงรักษา แต่ต้องจับตาการใช้ไฟฟ้าและน้ำในปริมาณสูง รวมถึงการจ้างงานระยะยาวที่อาจไม่ได้เพิ่มขึ้นมากนัก ดังนั้น โจทย์สำคัญคือการสร้าง Local Supply Chain และต่อยอดการลงทุน Data Center ไปสู่การนำ AI มาใช้ในภาคธุรกิจ โดยเฉพาะกลุ่ม SME
ดร.ยรรยง กล่าวว่า สำหรับภาคการคลัง บทบาทของการใช้จ่ายภาครัฐในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจมีแนวโน้มลดลง หลังพื้นที่ทางการคลังมีข้อจำกัดมากขึ้น โดยวงเงินมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจโครงการ “ไทยช่วยไทย” จากกรอบ 400,000 ล้านบาท ปัจจุบันเหลือประมาณ 40,000 กว่าล้านบาท คาดว่าจะใช้ได้อีกราว 1 เดือนเศษ ขณะที่งบประมาณปี 2570 ขยายตัวเพียง 0.2% ต่ำกว่าอัตราเงินเฟ้อ โดยงบประจำเพิ่มขึ้น 5% แต่งบลงทุนหดตัว 8% ประกอบกับหนี้สาธารณะที่มีแนวโน้มแตะระดับ 70% ของ GDP ในปีหน้า ทำให้รัฐบาลมีข้อจำกัดในการใช้งบประมาณเพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจมากขึ้น
ภายใต้ข้อจำกัดดังกล่าว ภาครัฐจำเป็นต้องเปลี่ยนจากการใช้งบประมาณโดยตรง ไปสู่การใช้กลไกเชิงนโยบายและกฎเกณฑ์เพื่อจูงใจให้ภาคเอกชนเข้ามาลงทุนมากขึ้น ตัวอย่างเช่น แผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศ (PDP) ที่หากกำหนดทิศทางการลงทุนด้านพลังงานหมุนเวียนและเทคโนโลยีดักจับและกักเก็บคาร์บอน (CCS) อย่างชัดเจน ภาครัฐอาจใช้เงินลงทุนด้านโครงข่ายไฟฟ้าประมาณ 360,000 ล้านบาท แต่สามารถดึงดูดเม็ดเงินลงทุนจากภาคเอกชนได้สูงถึง 1.4 ล้านล้านบาทในช่วง 10 ปีข้างหน้า ซึ่งจะช่วยเพิ่มบทบาทของการลงทุนเอกชนในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจแทนการพึ่งพามาตรการทางการคลังเพียงอย่างเดียว
ขณะเดียวกัน ภาระการอุดหนุนราคาพลังงานถือเป็นอีกข้อจำกัดสำคัญ โดยกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงมีฐานะติดลบใกล้ 90,000 ล้านบาท และมีภาระเงินไหลออกเพื่ออุดหนุนราคาเกือบ 400 ล้านบาทต่อวัน หากยังตรึงราคาในระดับปัจจุบันต่อเนื่องถึงสิ้นปี ภาระติดลบอาจเพิ่มเป็นประมาณ 128,000 ล้านบาท ส่วนการลดค่าไฟฟ้าที่ผ่านมาเป็นการพักภาระหนี้ไว้กับการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) ส่งผลให้ทางเลือกของภาครัฐในการอุดหนุนราคาพลังงานมีจำกัดมากขึ้น ดังนั้น การขับเคลื่อนการลงทุนใหม่ โดยเฉพาะ Data Center จำเป็นต้องสร้างสมดุลระหว่างโอกาสทางเศรษฐกิจ การดึงดูดเงินลงทุนต่างชาติ และการสร้างประโยชน์ให้ผู้ประกอบการไทย ควบคู่กับการรักษาความมั่นคงด้านพลังงาน ทรัพยากรน้ำ และสิ่งแวดล้อมในระยะยาว

